Canınızdan olabilrsiniz

AB­D'­de Co­rey Grif­fin ad­lı gen­cin ALS (Ami­yot­ro­pik Ya­nal Skle­roz) has­ta­lı­ğı­na kar­şı baş­lat­tı­ğı akım dünyada yayılmaya devam ediyor.

Bill Ga­tes, Mark Zuc­ker­berg, Op­rah Win­frey, Ge­or­ge W. Bush gi­bi isim­le­rin ka­tı­lı­mıy­la da dün­ya­da hız­lı bir şe­kil­de ya­yı­lan Tür­ki­ye­’de ise Hül­ya Av­şar, Ar­da Tu­ran, De­met Aka­lın, Şa­han Gök­ba­kar gi­bi pek çok ün­lü is­min des­tek ver­di­ği Ice Buc­ket Chal­len­ge ya­ni “Bir Ko­va Buz­lu Su­” ey­le­mi ani kalp dur­ma­sı­na ne­den ola­bi­lir.


Özel­lik­le kalp, tan­si­yon, böb­rek yet­mez­li­ği, epi­lep­si gi­bi kro­nik has­ta­la­rın ve ge­be­ler için bu kam­pan­ya­da­ki buz­lu su ey­le­mi­nin ölü­me ka­dar gi­den cid­di so­run­la­ra ne­den ola­bi­le­ce­ği­ni be­lir­ten Me­di­cal Park Bah­çe­li­ev­ler Has­ta­ne­si İç Has­ta­lık­la­rı Uz­ma­nı Dr. En­gin Türk­men “ALS has­ta­lı­ğı­na kar­şı baş­la­tı­lan kam­pan­ya­nın ama­cı çok an­lam­lı ve et­ki­li. An­cak, bir ko­va buz­lu su­yun ba­şın­dan aşa­ğı­ya dö­kül­me­si hiç­bir şi­ka­ye­ti ol­ma­yan sağ­lık­lı bi­rey­ler­de bi­le ani kalp dur­ma­sı­na ne­den ola­rak in­hi­bis­yon ölüm­le­ri­ne yol aça­bi­lir.

Tıp­kı şok­la­ma gi­bi buz­lu su kalp­te elek­tro­şok et­ki­si ya­ra­tır. Kalp, tan­si­yon gi­bi kro­nik has­ta­lı­ğı olan ki­şi­ler ise bu ey­lem­den ke­sin­lik­le uzak dur­ma­lı­” uya­rı­sın­da bu­lun­du.

İş­te Dr. Türk­me­n’­in ko­nuy­la il­gi­li çar­pı­cı açık­la­ma­la­rı…

Kalp ol­ma­sı ge­re­ken­den hız­lı çar­pı­yor

Bey­ni­miz­de mer­ke­zi si­nir sis­te­mi ve oto­nom si­nir sis­te­mi di­ye iki sis­tem var. Mer­ke­zi si­nir sis­te­mi is­tem­li ha­re­ket­le­rin sis­te­mi, biz emir ve­ri­riz, oto­nom si­nir sis­te­mi si­te­mi ise is­tem­siz ça­lı­şır, kal­bi oto­nom si­nir sis­te­mi yö­ne­tir, ya­ni kal­be emir ve­re­mez­si­niz oto­ma­tik ola­rak ça­lı­şır.

Bu oto­nom sis­te­mi de iki­ye ay­rı­lı­yor. Sem­pa­tik ve pa­ra­sem­pa­tik sis­tem ola­rak iki­ye ay­rı­lır. İn­hi­bis­yon ölü­mü sem­pa­tik sis­te­mi uya­ra­rak mey­da­na ge­le­bi­le­ce­ği mey­da­na ge­le­bi­le­ce­ği gi­bi pa­ra­sem­pa­tik sis­te­mi uya­ra­rak da mey­da­na ge­le­bi­lir. Sem­pa­tik sis­tem he­ye­can sis­te­mi kal­bi çarp­tı­ran sis­tem. Bir ko­va bu­zu ba­şı­nız­dan aşa­ğı dök­tü­ğü­nüz­de sem­pa­tik sis­tem uya­rı­lıp kal­be uya­rı gi­di­yor, kalp bir an­da kuş ka­na­dı gi­bi çok hız­lı bir şe­kil­de çarp­ma­ya baş­lı­yor ve son­ra bir an­da du­ru­yor.

ALS hastalığı nedir?

Am­iot­ro­fik la­te­ral skle­roz (ALS), ay­nı za­man­da mo­tor nö­ron has­ta­lı­ğı ola­rak da anı­lan, mer­ke­zî si­nir sis­te­min­de, omu­ri­lik ve be­yin sa­pı adı ve­ri­len böl­ge­de mo­tor si­nir hüc­re­le­ri­nin (nö­ron­lar) kay­bın­dan ile­ri ge­len bir has­ta­lık.

Kas­lar­da­ki za­yıf­lık el­ler­de ya da ba­cak­lar­da, ağız-yu­tak böl­ge­sin­de ya da dil­de baş­la­ya­bi­lir ve sü­rek­li iler­le­ye­rek ya­yı­lır. Bu ya­yıl­ma "bul­ber" alan­da­ki kas­la­rı da tu­ta­bi­le­ce­ği için ko­nuş­ma ve yut­ma güç­lü­ğü­ne ne­den ola­bi­lir. İle­ri ev­re­le­rin­de so­lu­num ye­ter­siz­li­ği­ne de yol aça­bi­lir. ALS has­ta­la­rı­nın or­ta­la­ma üç ila beş yıl ya­şa­ya­bil­dik­le­ri be­lir­len­miş­se de, da­ha uzun sü­re ya­şa­yan ki­şi­ler de var­dır.

İlk yorum yazan siz olun
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.

Sağlık Haberleri