Metropoll Stratejik ve Sosyal Araştırma Merkezi Başkanı Özer Sencar ile seçim sonrası yaptıkları araştırmaların verilerinden hareketle Türkiye kamuoyunun çeşitli konulara ilişkin bakış açıları konuşuldu.
Seçmenlerin, hükümetin Suriye politikasından, Türkiye’nin gidişatına, Cumhurbaşkanı Erdoğan’a desteklerine yönelik görüşleri, parti tercihlerine göre, taban tabana zıt. Bugünlerde, en önemli gündem maddesi, kaynağı Suriye olan güvenlik sorunları; 2011-2015 dönemi dış politikanın değerlendirilmesinde, belirgin bir olumsuz kanaat var-belli ki sebep Suriye.
* Ancak, AKP’ye oy verenler arasında da, Ortadoğu politikası yüzde 86’lık oranla başarılı bulunuyor? Bu tezatı nasıl yorumluyorsunuz?
Hükümetin, Ortadoğu politikasını başarılı bulanlar (%37-38), AKP oy desteğinin daima altında kalırken, başarısız bulanlar son yıllarda %54’e kadar yükselmiştir. Bu değer, muhalefet oylarının çok üstündedir. Bu sonuç bize, toplum genelinde hükümetin dış politikasının başarısız bulunduğunu açıkça göstermektedir.
Arap Baharı sonrası bölgenin hızla istikrarsızlaşması, Türkiye’nin Mısır, Suriye ve Libya ile ilişkilerinin tamamen kopması, Irak, İran, Rusya ve ABD ile ilişkilerin açık şekilde kötüleşmesi, bu sonucu üretmiştir. İktidar yanlısı seçmenlerin önemli kısmının, hükümetin dış politikasını başarılı bulması, ülkedeki siyasal kutuplaşmaya bağlanabilir. Parti bağlılığı ile ilgili araştırmalarımızda, AKP seçmenlerinin, partilerine çok bağlı olduğu belirlenmiştik. Bu kitle, ne pahasına olursa olsun partisini destekleme eğilimi göstermektedir. Bu konuda dikkate alınması gereken bir diğer konu, seçmenlerin dış politika olaylarından etkilenme seviyesinin düşük olmasıdır. Ekonomik durumun iyi ve hizmetlerin yeterli olması durumunda halkımız dış politika konularını fazla önemsememektedir.
CUMHURBAŞKANLIĞI GÜVEN KAYBETTİ
* 2007 ile karşılaştırılınca, güven kaybetmeyen kurum yok gibi ama en dramatik düşüşlerden biri Cumhurbaşkanlığı’nda. Sanki kamuoyunun bu makama bakış açısı değişmiş. Bu konudaki yorumunuz nedir?
Doğru bir değerlendirme. Öncelikle 2007 yılından bu yana rakamlar incelendiğinde özellikle son iki yılda kurumlara güvenin eridiği görülmektedir.
Toplumda devlet kurumlarına ve siyasilere yönelik olumsuz algı artmaktadır. Özellikle “Ordu”, “Cumhurbaşkanlığı”, “Hükümet” ve “Yargı” kurumlarında son yıllarda yaşanan olaylar, bu güven düşüşüne sebep olmuştur. Buna ek olarak, ilk defa Cumhurbaşkanlığı’na güven, kurumlara güven sıralamasında dördüncü sıraya gerilemiştir. Bu değer, 10 yıldır yaptığımız ölçümlere göre, Cumhurbaşkanlığı makamının indiği en alt seviye olmuştur. Bunun başlıca sebepleri şunlardır: Abdullah Gül’ün görevdeki son yılında,”herkesin Cumhurbaşkanı” olma hedefini bilinçli şekilde terketmesi ve “AKP’nin Cumhurbaşkanı”gibi davranması; geleneksel olarak tarafsız bir Cumhurbaşkanı modelinin süregeldiği ülkemizde, Erdoğan’la birlikte,”Türk tipi başkanlık” diye isimlendirilen partili cumhurbaşkanı döneminin fiilen başlaması. Anayasal olmayan bu tavır halkımızın çok büyük kısmı tarafından kabul edilmemiş ve hem 7 Haziran seçiminde buna açıkça tepki verilmiş hemde bu makama olan güven, şimdiye kadar ölçülen en düşük seviyeye inmiştir.
Taraf