Türk Oftalmoloji Derneği Uvea-Behçet Birimi Başkanı Prof. Dr. Özlem Yıldırım, dünya nüfusunun yaklaşık üçte birini enfekte ettiği bilinen Toksoplazma Gondii parazitinin, enfeksiyona bağlı üveitlerin en yaygın nedenlerinden biri olduğunu ve kalıcı görme kaybına yol açabileceğini açıkladı.
Uzman, ani görme değişikliklerinde vakit kaybetmeden göz hekimine başvurulması gerektiğini vurguladı.Toksoplazma Gondii, özellikle sıcak iklimli ülkelerde sık görülen bir parazit olarak dikkat çekiyor.
Kedilerin ana konak olduğu bu mikroorganizma, insanlarda göz iltihabı (üveit) başta olmak üzere ciddi sağlık sorunlarına neden olabiliyor.
TOKOPLAZMA GONDİİ VE ÜVEİT İLİŞKİSİ
Prof. Dr. Özlem Yıldırım’a göre Toksoplazma Gondii, bağışıklık sistemi sağlıklı bireylerde bile arka üveitlerin en sık sebebi konumunda.
Parazit, beyin ve retina gibi sinir dokularında kist oluşturarak uzun yıllar pusuda bekleyebiliyor. Aktive olduğunda ise retinada geri dönüşümsüz hasara yol açarak kalıcı görme kaybına neden olabiliyor.
BULAŞMA YOLLARI NELERDİR?
Parazit, kedilerin dışkısıyla toprağa ve suya karışıyor.
İnsanlara ise şu yollarla bulaşabiliyor:
Çiğ veya az pişmiş et tüketimi
İyi yıkanmamış sebze ve meyveler
Parazitle kirlenmiş toprakla temas
Kirli su kaynaklarının kullanımı
Gebelikte anneden bebeğe plasenta yoluyla geçiş
Nadiren organ nakli ve kan transfüzyonu
Düşük eğitim düzeyi, toprakla uğraşan meslekler, kalabalık yaşam ve yetersiz hijyen en önemli risk faktörleri arasında yer alıyor.
GEBELİK DÖNEMİNDEKİ TEHLİKE
Enfeksiyonun en kritik yönlerinden biri gebelikte anneden bebeğe bulaşması. Bağışıklığı olmayan annelerde ilk üç ayda bulaşma riski düşük olsa da sonuçları ağır olabiliyor: düşük veya anne karnında ölüm. Gebeliğin ilerleyen dönemlerinde ise doğumsal toksoplazmozis gelişerek bebekte göz ve beyin hasarına yol açabiliyor.
BELİRTİLER VE TEDAVİ SÜRECİ
Hastaların çoğu ilk enfeksiyonda hafif grip benzeri şikayetlerle karşılaşırken, yıllar sonra göz tutulumu ortaya çıkabiliyor. Tipik belirtiler arasında tek gözde ani görme kaybı, bulanıklık, uçuşmalar, ışık hassasiyeti, kızarıklık ve ağrı bulunuyor. Tedavi edilse bile gözde nedbe dokusu kalabiliyor. Erken müdahale yapılmazsa kalıcı görme kaybı kaçınılmaz hale geliyor.
KORUNMA YÖNTEMLERİ NELER?
Prof. Dr. Özlem Yıldırım, korunmanın temelinin hijyen olduğunu belirtiyor. Ellerin sık yıkanması, etlerin iyice pişirilmesi, sebze-meyvelerin bol suyla yıkanması, temiz su tüketimi ve kedi dışkısıyla temas sonrası hijyen kurallarına dikkat edilmesi en etkili önlemler. Gebelik takiplerinde tarama testleri de önem taşıyor.
Siyasetcafe.com