Bedeni 'Alarm Modundan' Çıkaran Reçete: Sarılmak

Uzmanlar, sarılmanın sadece duygusal bir yakınlık değil, bedeni "alarm modundan" çıkaran güçlü bir biyolojik düzenleyici olduğunu vurguluyor.

Günlük hayatın koşuşturmacası ve stresli anlarında bazen en etkili çözüm, kelimelerin ötesinde saklıdır.

Klinik Psikolog İpek Erol, sarılmanın faydaları ve sinir sistemi üzerindeki etkilerine dikkat çekiyor.

Birçok kişi için basit bir fiziksel temas gibi görünen sarılma, aslında vücutta oksitosin hormonu salgılanmasını tetikleyen ve stres yönetimi sağlayan karmaşık bir biyolojik süreci başlatıyor.

Uzmanlara göre, güvenli bir bağ kurarak yapılan sarılma eylemi, insan bedenine doğrudan "güvendesin" mesajı ileten en temel uyaranlardan biridir.

BİYOLOJİK BİR DÜZENLEYİCİ OLARAK SARILMA

Sarılma anında beyinde gerçekleşen nörokimyasal değişimler, bedenin fiziksel tepkilerini anında dönüştürebiliyor.

Oksitosin seviyesinin artmasıyla birlikte, "stres hormonu" olarak tanımlanan kortizol düzeyi hızla düşmeye başlıyor.

Bu hormonal denge değişimi, kalp atışlarının yavaşlamasına, nefesin derinleşmesine ve kaslardaki gerginliğin azalmasına olanak tanıyor.

Klinik Psikolog İpek Erol, bu süreci bedenin biyolojik olarak "alarm modundan" çıkması olarak tanımlıyor.

Özellikle parasempatik sinir sisteminin aktive olmasıyla beden, "dinlenme ve onarım" moduna geçiş yapma fırsatı buluyor.

SÖZEL DESTEKTEN DAHA HIZLI BİR YATIŞTIRICI

Zorlayıcı duygusal süreçlerde ya da yoğun yalnızlık hissinde sarılmak, bazen saatlerce süren konuşmalardan daha etkili olabiliyor. Yalnızlık, beyinde tehdit algısını artıran bir süreçken; fiziksel temas bu sosyal güvenlik sinyallerini yeniden canlandırıyor.

Bu nedenle sarılmanın etkisi, duygusal zorlanma dönemlerinde sözel destekten bile daha hızlı bir yatıştırıcı etki gösterebiliyor. Kişiye "yalnız değilsin" mesajını biyolojik yollarla ileten bu temas, beynin tehdit algısını kırarak güven duygusunu pekiştiriyor.

ÇOCUK GELİŞİMİNDE GÜVENLİ TEMASIN ROLÜ

Sarılmanın gücü sadece yetişkinler için değil, çocukların gelişmekte olan sinir sistemleri için de kritik bir öneme sahip. Güvenli ve tutarlı fiziksel temas, çocukların stres sistemlerinin sağlıklı çalışmasına temel oluşturuyor.

Sarılan bir çocuk, duygularının fark edildiğini hissederken, bu deneyim ilerleyen yaşlarda duygu düzenleme becerilerinin gelişmesini sağlıyor. Bu şekilde büyüyen çocukların, yetişkinlik döneminde kendi kendilerini sakinleştirme becerilerinin daha güçlü olduğu gözlemleniyor.

SAĞLIKLI SARILMANIN ALTIN KURALI: RIZA VE SINIRLAR

Ancak her temasın iyileştirici olmadığını unutmamak gerekiyor. Sarılmanın nörobiyolojik olarak yatıştırıcı bir etki yaratması için en temel şart "güven" ve "rıza" unsurudur.

Erol, istenmeyen, zorlayıcı veya sınır ihlali içeren her türlü temasın, bedeni sakinleştirmek yerine tam tersine stres sistemini aktive edebileceği konusunda uyarıyor.

Özellikle çocuklarda "Sarılabilir miyim?" gibi basit sorularla rıza alınması, hem bedensel saygıyı öğretiyor hem de temasın beyin tarafından bir "tehdit" olarak algılanmasını önlüyor.

Sağlıklı bir sarılma süreci için zamanlama, süre ve karşı tarafla kurulan güven ilişkisi belirleyici rol oynuyor.

Siyasetcafe.com